Sobota, 20 Lipca, 2019     ostatnia aktualizacja 18-07-2019
 
Okna na świat (wina)
 
2009-10-27

Niewiele książek o winie ma za sobą taką historię. Ta zaczęła się 1976 roku, bardzo wysoko -  na 107. piętrze wieży Word Trade Center, w restauracji „Windows on the World”. To tu autor – Kelvin Zraly - budował winiarski prestiż restauracji, to tu rozpoczął swoje słynne szkolenia, które stały się zarzewiem omawianej tu książki. Restauracja szybko zyskała status miejsca prestiżowego (można nawet rzec – kultowego) a szkolenia Kevina szybko zaczęły cieszyć się wielkim wzięciem. I choć tę znakomicie prosperującą restaurację i popularne kursy zmiażdżył 11 września 2001 roku terrorystyczny atak, pasja i zaangażowanie autora pozostały…
Przyjrzyjmy się co odróżnia „Kurs wiedzy o winie” od innych książek o podobnej tematyce znajdujących się na polskim rynku. Główną różnicą jest przede wszystkim doświadczenie autora. Zraly pierwsze prezentacje jako „winny” wykładowca zaczął w wieku 20 lat. Później - jako założyciel słynnej szkoły „Windows on the World Wine School” - przez ponad 30 lat pracy wyedukował niemal 20 tysięcy absolwentów. U początku edukacyjnych działań w podniebnej restauracji, Zraly korzystał z własnych notatek, skolekcjonowanych materiałów, map, etc. Tak właśnie zaczęła rodzić się ta książka. Geneza jej powstania jest więc bardzo naturalna - kursy w „Windows on the World” rozwijały się, przybywało coraz więcej słuchaczy, rosło zapotrzebowanie na autorski podręcznik. Dlatego w 1985 roku światło dzienne ujrzała pierwsza edycja „Kursu wiedzy o winie”. Dobrze poukładana wiedza, komunikatywny wywód i ciekawy układ graficzny książki sprawiły, że szybko zdobyła ona popularność i uznanie jako przystępny podręcznik nie tylko dla początkujących amatorów wina. „Kurs…” okazał się bestsellerem i doczekał wielu wznowień i wydań w innych językach (w Polsce wydano go w 1999 roku, pod tytułem Wino. Pełny wykład). Z roku na rok książka ewoluowała, Zraly dopracowywał poszczególne rozdziały, rozbudowywał je i uaktualniał. Przez wszystkie lata „Kurs…” zachowuje jednak swój podstawowy trzon treści - traktuje o fundamentalnych sprawach związanych z winem, uczy orientacji w regionach winiarskich, stylach win z nich pochodzących, itd. Zraly prowadzi czytelnikach przez najbardziej istotne dla wina regiony europejskie (np. Bordeaux, Burgundia), ale też i po klasycznych reprezentantach producentów win z Nowego Świata, jak Kalifornia czy Argentyna. Czytelnik w trakcie lektury zauważy zasadnicze różnice między tymi miejscami  – czy to jeśli chodzi o metody prowadzenia winnic, czy to różnice stylistyczne w winach. Poza omówieniem znanych winiarskich miejsc, „Kurs…” dostarczy czytelnikom ważnych informacji dotyczących różnorodności odmian winorośli, winiarskich apelacji, definicji i terminologii związanych z produkcją wina czy degustacją. Z ciekawością czyta się też fragmenty opisujące działanie naszych zmysłów, jak funkcjonuje nasza ludzka organoleptyczna maszyna, kiedy degustujemy wino - jak odbieramy wtedy bodźce aromatyczne i smakowe.
Nasycony teoretyczną wiedzą czytelnik nie zostaje pozostawiony samemu sobie - Zraly nie pomija bowiem praktycznych kwestii, w których obowiązkowo orientować się powinien każdy początkujący winoman. Doradza więc jak założyć własną piwniczkę i pomaga ustalić strategię winiarskich zakupów, znalazło się także miejsce na ważny temat, jakim jest sztuka łączenia win i potraw. W książce co jakiś czas znajdziemy również sugestie dotyczące przydatnych lektur (po angielsku) i wskazówki pomocne w dalszym uzupełnianiu wiedzy. Książkę wieńczy, bardzo przydatny dla wielu winomaniaków, słowniczek.
Zraly doskonale wie, czego trzeba początkującym adeptom – treść książki jest efektem systematycznego cyzelowania wiedzy, selekcji materiału. Autor zadbał o prostotę narracji i uwzględnił odpowiedzi na najczęściej zgłaszane przez słuchaczy kursów pytania.
Poza tym, każdy rozdział książki podsumowują serie pytań, na które czytelnik powinien sam spróbować odpowiedzieć - pozwalają one uporządkować dopiero co nabytą wiedzę i wyłuskać najważniejsze kwestie.
W „Kursie wiedzy o winie” wyraźnie widać doświadczenie Autora-wykładowcy. Przystępny wywód połączony jest z dobrą syntezą - gdzie trzeba są przedstawione pomocne ramki, mapki, statystyki, uwagi autorskie, zwięzłe „fiszki” i „zapiski na marginesach” - wszystko to tworzy zgrabną całość pozwalającą bez trudu poruszać się po książce i komfortowo korzystać z zawartej w niej wiedzy.
Pomyli się jednak ten, kto sądzi, że książka jest suchym, przygotowanym „za biurkiem” podręcznikiem. Zraly przez lata pieczołowicie dopracowywał kolejne edycje „Kursu…”, odbył wiele podróży, miał dużo okazji, by interesująco uzupełnić materiały. I były tego efekty. Książka, którą będziecie mieć Państwo w ręku, w Stanach Zjednoczonych jest ciągle najlepiej sprzedającą się książką o winie. W tym roku będzie mieć już 25. wydanie…
W tym kontekście znaczenia nabiera dodatkowe zagadnienie związane z polską edycją - niezwykle istotnym czynnikiem wyróżniającym tę „jubileuszową” książkę Zraly’ego na naszym rynku jest kompetentny i rzetelny przekład. Bolączką wielu rodzimych wydawnictw dotyczących tematyki winiarskiej są bowiem tłumaczenia. Chodzi tu nie tyle o brak umiejętności translatorskich, co o słabą znajomość terminów i realiów winiarskich. Niejednokrotnie prowadziło to do zabawnych nieporozumień, ale też i do poważnego zniekształcania informacji. W przypadku „Kursu…” tłumacz i redaktor spisali się dobrze i wykazali znajomością rzeczy. Na dodatkowe podkreślenie i pochwałę zasługuje również staranność edytorska wydawnictwa Explanator. Zadbano więc tu o każdy element i „jubilat” powinien być z polskiej wersji książki naprawdę zadowolony. Podobnie jak czytelnicy.
Warto tutaj zaznaczyć, że patronem medialnym i merytorycznym "Kursu wiedzy o winie" Kevina Zraly’ego jest Magazyn Wino, a patronat medialny nad książką objęła również Vinisfera.
Rzecz warta była pieczołowitych prac i przygotowań, bo i autor i książka nie są przypadkowi. Zraly od dawna jest doceniony przez branżę - dużo miejsca zajęłoby wyszczególnienie pism, z którymi współpracuje, stanowisk jakie piastuje i wyróżnień jakie otrzymał. Poza publikowaniem w prestiżowych pismach, niestrudzenie uczy (kursy organizowane są dziś w siedzibie szkoły na Times Square w Nowym Jorku) oraz intensywnie podróżuje, odwiedzając winnice na całym świecie. Wraz z Robertem Parkerem uruchomił też specjalny, certyfikowany system szkoleń winiarskich.
Książka „Kurs wiedzy o winie” zawiera również bardzo osobisty i ważny dodatek, jakim jest wspomnienie Kevina Zraly’ego o restauracji „Windows on the World” i ludziach w niej pracujących. Na szczycie wieży WTC wszystko przecież się zaczęło, tam skumulowały się najważniejsze doświadczenia, tam rodziły się pomysły. W skutek ataku terrorystycznego zginęli ludzie, zginęła pewna niezwykle istotna dla Zraly’ego cząstka świata. To wspomnienie o historii „Okien…”, to swoisty hołd i memento złożone przez autora. Opatrzone jest ono na marginesach krótkimi wspomnieniami, wypowiedziami ludzi, którzy tam pracowali.
Jak widać, ta książka rzeczywiście ma już swoją historię. Teraz macie Państwo okazję poznać ją sami.

Tekst: Mariusz Kapczyński

Kelvin Zraly, Windows on the World, Kurs wiedzy o winie, Wydawnictwo Explanator, Poznań 2009

Tutaj możesz podglądnąć i przeczytać fragment książki Kevina Zraly`ego poświęcony Burgundii.

Przeczytaj historię Okien... i Kevina Zralye`go - tutaj.

Posłuchaj jak Kevin Zraly opowiada o degustacji wina oraz o czytaniu etykiet na butelce: